Nieuwsbrief
28
17 september 2006
Paranoia
Paranoia beschouwd als een
angststoornis
Een artikel
van Helen Startup, Daniel Freeman en
Bij dit
interview wordt eerst gevraagd naar de voornaamste zorg, bijvoorbeeld examens.
De
interviewer stelt dan de vraag: ‘Wat baart u het meeste zorgen over examens?’
Als de geïnterviewde antwoordt dat hij zou kunnen zakken, luidt de volgende
vraag: ‘Wat baart u zorgen over het zakken voor een examen?’ Als het antwoord
is: ‘Dan zou ik geen goede baan krijgen’, dan is de volgende vraag: ‘Wat baart
u zorgen over geen goede baan krijgen?’. Het interview gaat door tot de
geïnterviewde geen antwoord meer weet. Het aantal stappen is de score en de
beoordeling (0-100) van de ernst van de laatste stap en de waarschijnlijkheid
dat die stap zal optreden (percentage). Bij ‘omgekeerd catastroferen’
Werd als
uitgangspunt genomen ‘een goede weersvoorspeller te zijn. De eerst vraag luidt
dan ‘Wat is er goed aan een goede weervoorspeller te zijn?’ Als het antwoord
is: ‘Dan verdien ik veel geld’, wordt de volgende vraag: ‘Wat is er goed aan
veel geld verdienen?’
De studie
onderzocht zes hypothesen:
- de meerderheid van mensen met
een achtervolgingswaan hebben hoge niveaus van angst en piekeren
vergeleken met de controlegroep.
- bij mensen met een
achtervolgingswaan is piekeren geassocieerd met een groter aantal stappen
in het catastrofe-interview
- bij mensen met een achtervolgingswaan
is piekeren ook geassocieerd met een groter aantal stappen bij ‘omgekeerd
catastroferen’
- angst en piekeren zijn
geassocieerd met hogere ernst en waarschijnlijkheid scores voor een
catastrofale uitkomst
- angst en piekeren zijn
geassocieerd aan distress door wanen
- angst en piekeren zijn
geassocieerd aan waanpersistentie, d.w.z. minder herstel na 3 maanden
De
resultaten zijn dat de groep met achtervolgingswaan angstiger waren dan de
controles. De gemiddelde score was even hoog als bij een groep mensen met een
gegeneraliseerde angststoornis. Ook piekeren komt meer voor bij mensen met
achtervolgingswaan. In vergelijking met opgenomen patiënten met
gegeneraliseerde angststoornis komt 21 procent in dezelfde range uit.
Vergeleken met hulpzoekende gegeneraliseerde angststoornissen komt 68 procent
van de groep overeen in de mate van piekeren.
Piekeren en
angst is inderdaad geassocieerd aan het aantal catastrofe stappen, maar dit
geldt niet voor ‘omgekeerd catastroferen’.
Mensen met
een grote mate van piekeren en een groot aantal catastrofe stappen hebben de
tendens om de laatste stap meer waarschijnlijk te vinden.
Hogere
ernst scores voor de laatste catastrofe stap zijn geassocieerd aan hogere piekerscores
en een hogere trait angstscore, maar niet met het aantal stappen.
Hoge niveaus
van piekeren zijn geassocieerd met het lijden onder wanen, zowel intensiteit
als hoeveelheid. Ook een groter aantal catastrofe stappen is geassocieerd met
het lijden onder wanen. Piekeren is ook geassocieerd aan waan preoccupatie.
Vijfentwintig
van de dertig mensen met achtervolgingswaan zijn na drie maanden nogmaals
geïnterviewd. Hoge angst, veel piekeren en een groot aantal catastrofe stappen
voorspelden alle drie onafhankelijk van elkaar een gebrekkig herstel na drie
maanden in vergelijking met de groep die laag scoort op de drie maten.
De
conclusie is dus dat angst en piekeren een belangrijk onderhoudend proces zijn
bij paranoia. Piekeren bevestigt voortdurend de juistheid van de ‘threat
beliefs’ en ontmoedigt interactie
met de omgeving, die de opvattingen zouden kunnen corrigeren.
Congres en cursus agenda
Het tweede nationale schizofrenie congres van het
kenniscentrum Schizofrenie Nederland is gepland op donderdag 23 november 2006
te Zwolle. Klik hier
of op de afbeelding hierboven voor meer informatie (CTRL + klik vanuit een
Wordbestand).
Er start weer een cursus Gedachten
Uitpluizen in het najaar.
De data zijn 3 en 17 november, 1 en 15 december 2006, 19
januari en 2 februari 2007. De cursus vindt plaats in Den Haag en de kosten
zijn € 1100,00. Inschrijving (tot 7 oktober 2006) door naar www.kenniscentrumschizofrenie.nl
te gaan en daarna naar <scholing>.
Op de najaarsconferentie van
de Vereniging voor Gedragstherapie en Cognitieve therapie wordt op vrijdag 10
november een symposium georganiseerd ‘Een uitdaging voor de gedragstherapeut’
over nieuwe ontwikkeling in de cognitieve gedragstherapie bij psychose. Het
voorlopig programma staat op onderstaande internetpagina.
http://www.vgct.nl/_site307/images/PROGRAMMA_VRIJ_BOEK_20060.pdf
Redactioneel
Nog geen abonnement op deze nieuwsbrief? Meld je aan bij www.gedachtenuitpluizen.nl Het
registreren is kosteloos. Als u de nieuwsbrief als documentfile ontvangt kunt u
de links volgen door de Ctrl toets ingedrukt te houden en de link aan te
klikken. Stuur deze nieuwsbrief (Forward) door naar mogelijk geïnteresseerde
anderen.