Mindfulness bij stemmen – hoop of hype?

Gedachten Uitpluizen

Mindfulness; het bewust aanwezig zijn in het hier en nu zonder te oordelen, en leven met volle aandacht. Werkt dit nou ook bij stemmenhoorders die teveel opgaan in die ervaring?

Group Person-Based Cognitive Therapy (PBCT) is naast een mond vol een therapievorm waarbij CGT en mindfulness geïntegreerd zijn. Het is ontworpen voor patiënten met verontrustende psychotische klachten, en is daarnaast effectief gebleken bij chronische depressie. PBCT is gericht op drie bronnen van last die men kan hebben van stemmen: verontrustende gedachten over de stemmen, negatieve reacties als gevolg van de stemmen (bijvoorbeeld verzetten tegen de stemmen) en negatieve kernschema’s (bijvoorbeeld: ik ben zwak).

Dit is de eerste gecontroleerde studie naar het effect van PBCT in patiënten met verontrustende stemmen. In totaal werden 108 patiënten met schizofrenie of een schizo-affectieve stoornis gerandomiseerd over twee groepen: de PBCT groep of de controle groep (reguliere behandeling). De PBCT groep bestond uit 12 wekelijkse sessies van 1.5 uur. In de sessies was zowel aandacht voor CGT interventies als voor mindfulness oefeningen.

Tussen de groepen was na de training een klein verschil in algemene lijdensdruk, hoewel dit niet significant was. De mate van last die men van de stemmen had verbeterde in de PBCT groep wel iets. Daarnaast hadden patiënten in de PBCT groep minder last van het idee gecontroleerd te worden door de stemmen. Er werd een significant verschil gevonden in de mate van depressie tussen de groepen. Dit verschil was na 6 maanden follow-up nog aanwezig.

Sigmund Chad

De belangrijkste (primaire) uitkomstmaat van de studie liet geen significant effect zien, en dat is enigszins teleurstellend. Zoals we recent rondstuurden is het in groepen werken aan CGT voor stemmen volgens ons ingewikkeld en vermoedelijk minder effectief dan individuele CGT. Belangrijk hierin is het op maat maken van de behandeling; zowel de insteek als het huiswerk aanpassen op de individuele cognitieve en gedragsmatige structuren rondom de stemmen.

Chadwick, P., Strauss, C., Jones, A.-M., Kingdon, D., Ellett, L., Dannahy, L., & Hayward, M. (2016). Group mindfulness-based intervention for distressing voices: A pragmatic randomised controlled trial. Schizophrenia Research. http://dx.doi.org/10.1016/j.schres.2016.04.001.
Artikel